Sign up

Makore mashanu ekuita kosi chaiyo - Sainzi uye mainjiniya kune nyika isiri munzira

Pepa rezvinzvimbo zvakabatana kubva kuvakokeri veSainzi neTechnological Community Major Group, International Science Council (ISC) neWorld Federation of Engineering Organisations (WFEO), yakagadzirirwa 2025 UN High-level Political Forum.

Bepa rezvinzvimbo rinopa madingindira manomwe ekutanga uye gumi nenomwe zvidzidzo zvinoratidza kuti sainzi nehuinjiniya zviri kusimudzira sei budiriro inoenderera - uye chii chinodiwa kusimbisa kuita kwavo mumakore mashanu ekupedzisira e17 Agenda.


Makore mashanu ekuita kosi chaiyo - Sainzi uye mainjiniya kune nyika isiri munzira

DOI: 10.24948 / 2025.03
Zuva rekuburitswa: 30 June 2025
Muparidzi: International Science Council


Dingindira 1: Kukosha kwekudyidzana kwenyika dzesainzi mukugadzirisa matambudziko epasi rose

  • Vhura sainzi zvivakwa mubatanidzwa weSDG yekuvaka kugona muGlobal South
  • Kugonesa mhinduro yakavimbika uye yakavimbika yedambudziko: Vhura sainzi-yakavakirwa data mitemo yekusimba kwepasirese

Dingindira 2: Sainzi sechombo chekushandira pamwe nekuvaka runyararo

  • Kutungamirirwa kwehove dze tuna muPacific Diki Island Developing States
  • Kushandisa kudyidzana kwesainzi yepasirese kurwisa kutema miti zvisiri pamutemo: Ongororo yepasi rose yekuzivisa UN hutongi hwezvipenyu

Dingindira 3: Kubatanidza tekinoroji yebudiriro inoenderera

  • Kubva pakutsvagisa kuenda kumhedzisiro: kushandura kuenderera kuburitswa kwedata kubva pamutengo kuenda kukudyara kuburikidza nesainzi-yakavakirwa AI modhi
  • Kushandura maindasitiri CO2 kuita chikafu chemumvura: Kurimwa kwakakura diki diki muNorthern Norway
  • Simba rinovandudzwa rinosangana nekudzoreredza ecological: Iyo yakabatanidzwa modhi yekusimudzira inosanganisirwa munzvimbo yakakwirira-yakakwirira Qinghai, China.
  • Sainzi yemaguta ane njere: Kushandisa madhorobha masisitimu ekutsvaga kugadzirisa zvakare kuenda mumaguta eChina.

Dingindira 4: Kubatanidza sainzi, mutemo uye ruzivo rwehuwandu hwekuchinja chiito

  • Kuronga zano resainzi muhurumende yese: Nhaurirano yenyika yeGermany pakati pemakanzuru ezano resainzi
  • Kudzoreredza matombo emakorari muBelize: Sainzi-yakavakirwa, yakasarudzika nzira yekudzoreredza ecosystem
  • Kuunza pamwechete masisitimu eruzivo rwechivanhu nesainzi: Zano remamiriro ekunze reGreat Barrier Reef

Dingindira 5: Multistakeholder uye transdisciplinary kubatana kufambisira mberi yakasanganiswa SDG kuita

  • Sainzi mukuita kwekutonga masango anotungamirwa nenharaunda muUpper Katanga, Democratic Republic of the Congo
  • Ginger tishu tsika yekuchengetedza chikafu: Sainzi-yakavakirwa kudyidzana modhi yekurima kwakasimba muSamoa

Dingindira 6: Kuvaka kugona uye hutungamiriri hwakasiyana musainzi

  • Kuvandudza sainzi kubva mukati: Kusimudzira kuenzana kwevakadzi mumasangano epasi rose esainzi
  • Kunyudza dhizaini uye ruzivo rwemadzitateguru edzidzo inosanganisirwa uye chiitiko chemamiriro ekunze muVaupés, Colombia

Dingindira 7: Kuita veruzhinji uye kuverenga nesainzi sehwaro hwekuvimba nesainzi

  • Citizen sainzi yekutarisisa microplastics: Kugonesa zvikoro zveMalaysian kuburikidza neruzivo rwezvakatipoteredza
  • AZ sainzi uye hutano kuverenga kwevadzidzi vadiki muMalaysia

Nemakore mashanu chete kusvika muna 2030, sainzi nehuinjiniya vari kuratidza kugona kwavo kufambisa mberi muSustainable Development Goals, asi mukana uyu uri kutyisidzirwa nekuwedzera kusawirirana kwezvematongerwo enyika, kudzikira kwerusununguko rwesainzi, uye kusadyara mari. Kuti dzirambe dziri munzira, hurumende dzinofanirwa kuchengetedza sainzi seyakanakira veruzhinji pasi rose, tsigiro inosanganisirwa uye transdisciplinary kudyidzana, uye kuenzanisa mutemo uye mari nezvinangwa zvekugara kwenguva refu. Sainzi nehuinjiniya zvinogona kuve zvishandiso zvine simba zverunyararo, kuenzana, uye hunyanzvi, asi maitiro azvo anoenderana nehutongi hune hunyanzvi, hutungamiriri hwakasiyana, uye kuvimba neveruzhinji.

Ino ndiyo nguva yekusimbisa nheyo dzinobatanidza ruzivo kune chiito - kuburikidza neushingi hwezvematongerwo enyika uye kuzvipira patsva mukubatana kwenyika.


Makore mashanu ekuita kosi chaiyo - Sainzi uye mainjiniya kune nyika isiri munzira

DOI: 10.24948 / 2025.03
Zuva rekuburitswa: 30 June 2025
Muparidzi: International Science Council


Mufananidzo wekavha: Jules Marvin Eguilos kuburikidza neUnsplash