Chirongwa chedunhu "Ella Innova en Ciencia ALC: Chirongwa cheDunhu reHutungamiriri hweVakadzi muSainzi, Tekinoroji, uye Kuvandudza Zvinhu,” yakagadzirwa pamwe chete ne Sangano reVakadzi muSainzi reNyika Iri kusimukira (OWSD) uye ISC Regional Focal Point yeLatin America neCaribbean (ISC RFP-LAC), inozivisa zviri pamutemo mhedzisiro yechinyorwa chayo chegore ra2026.
Kudanwa uku kwakagadzirwa nechinangwa chekuratidza tarenda, hutungamiriri, uye kugona kwevakadzi vesainzi, vaongorori, vadzidzisi, nyanzvi, uye mabhizinesi muLatin America neCaribbean, vachiziva mhinduro itsva dzine simba resainzi, tekinoroji, magariro, zvakatipoteredza, dzidzo, uye zvibereko.
Zvikumbiro izvi zvakaongororwa nedare redzimhosva repasi rose zvichienderana nezvinodiwa pakujekesa matambudziko, hunyanzvi hwekugadzira zvinhu zvitsva uye hwepakutanga, pamwe chete nemhedzisiro chaiyo uye kugona kwekushandisa mhinduro dzakapihwa.
Mushure mekuita kwekuongorora, tinokorokotedza vatori vechikamu vakawana mamakisi epamusoro mukufona:
Nzvimbo Yekutanga - Bolivia
Chikumbiro ichi chakatsanangurwa nekuda kwehunyanzvi hwayo hwepamusoro, kukanganisa kwayo nharaunda, uye mukana wekushandiswa semhinduro inochengetedza magariro emaguta.
Carla Eloísa Fernández inyanzvi yezvebhayoloji yekuBolivia uye muongorori ane hunyanzvi muzvidzidzo zvezvemvura uye plankton yemvura yakachena. Akazvarirwa kuQuillacollo, Bolivia, akawana dhigirii rake reBachelor muBiology neMaster muEnvironmental Sciences kubva kuUniversidad Mayor de San Simón (UMSS), ndokuzopedza zvidzidzo zvake zveudhokotera muWater Resources Engineering paLund University, Sweden, kuburikidza nedzidzo yeSida.
Tsvagiridzo yake inotarisa kuti zvisikwa zveplanktonic zvinopindura sei mamiriro ekunze akaipisisa, kunyanya mwaranzi ye ultraviolet (UVR), uye kukosha kwayo muKushanduka kweMamiriro ekunze. Akabatsira mukunzwisisa nzira dzekuchinjana uye kurwisa kwezvisikwa izvi, pamwe nemaitiro ezvakatipoteredza anodzora kusiyana-siyana kwemarudzi uye hunhu hwemvura mumadziva ane makomo marefu.
Parizvino ari muongorori paLimnology and Aquatic Resources Unit (ULRA), purofesa muchirongwa cheBiotechnology Engineering paUMSS, uye muongorori wepostdoctoral paPalacký University Olomouc muCzech Republic (Marie Skłodowska-Curie Actions fellowship, MSCA-CZ), kwaanodzidza basa remwaranzi ye ultraviolet mukushanduka-shanduka kwe cyanobacteria. Basa rake rakawana mukurumbira munyika nepasi rose, kusanganisira Marie Curie National Award kubva kuNational Academy of Sciences of Bolivia, nzvimbo yechitatu muBRICS Industrial Innovation Contest 2025, uye kusarudzwa kwake seYoung Affiliate yeThe World Academy of Sciences (TWAS).
Akazvipira kubatanidza tsvakurudzo nemhinduro dzezvakatipoteredza dzepasirese, akabatsira mukugadzira Yaku Sach'a (“muti wemvura” muchiQuechua) pamwe chete nevaongorori Rodrigo Echeverría naDaniel Vincenti, chirongwa chakanangana nekuvandudza mhando yezvakatipoteredza munzvimbo dzemaguta kuburikidza nesainzi inoshandiswa.
Zvinoenderana nemitemo yekufona, chikumbiro chinokunda chichawana mubairo mumwe chete weUSD 500 (iri kugadziriswa pari zvino nehofisi yedu yeBogotá), pamwe chete nekuparadzirwa kwezvirongwa zvekupedzisira kuburikidza nenzira dzenharaunda dzeOWSD neISC.
Kubva kusangano iri, tinopa ruremekedzo kumatunhu ese enyika ari kutora chikamu uye kune mumwe nemumwe wevakadzi vakatumira zvirongwa zvekuchinja nharaunda iyi. Mazano akagamuchirwa anoratidza kugona kukuru kwehutungamiriri hwevakadzi mune sainzi, tekinoroji, uye hunyanzvi hwekupindura matambudziko emazuva ano eLatin America neCaribbean.
Tinotenda zvikuru vatongi venyika dzakawanda pamwe nemasangano edu akabatana nekuzvipira kwavo kuvaka nharaunda dzesainzi dzinobatanidza vanhu vose, dzinoshanda pamwe chete, uye dzine hunyanzvi.
Ella Innova uye Ciencia ALC 2026
Kutungamira hutungamiriri hwevakadzi mune zvesainzi, tekinoroji, uye hunyanzvi muLatin America neCaribbean.vatongi venyika dzakawanda nemasangano anoshanda pamwe chete nekuda kwekuzvipira kwavo kuvaka nharaunda dzesainzi dzinobatanidza vanhu vose, dzinoshanda pamwe chete uye dzine hunyanzvi.
Chikumbiro chakasarudzwa chakapihwa mubairo weUSD 500, uye zvirongwa zvekupedzisira zvinogona kuratidzwa kuburikidza nenzira dzekutaurirana dzeOWSD neISC.
Kuti uwane mamwe mashoko, verenga zvizere Concept Note (muchiSpanish).
Kana muine mibvunzo ndapota taurai Carolina Santacruz-Perez, Mukuru weSainzi, ISC Regional Focal Point muLatin America neCaribbean
Mufananidzo ne National Cancer Institute on Unsplash